Mijn WIA-aanvraag is afgewezen, wat nu?
Rechtswijs Na twee jaar ziekte hoop je op een vangnet. Je hebt je best gedaan om te re-integreren, je bent bij artsen geweest, je hebt formulieren ingevuld. En dan komt de brief van het UWV: je WIA-aanvraag is afgewezen. Volgens de verzekeringsarts kun je nog voldoende werken. Het voelt als een klap in je gezicht, zeker als je dagelijks merkt dat het niet gaat.
Je staat niet machteloos. Je kunt bezwaar maken tegen de beslissing, en in veel gevallen leidt dat tot een ander oordeel. In dit artikel lees je precies hoe de WIA-keuring werkt, waarom aanvragen worden afgewezen, en welke stappen je kunt zetten om bezwaar te maken.
Waarom wordt een WIA-aanvraag afgewezen?
De WIA-uitkering is bedoeld voor mensen die door ziekte minder dan 65% kunnen verdienen van wat ze eerder verdienden Art. 6 Wet WIA. Als het UWV oordeelt dat je minder dan 35% arbeidsongeschikt bent, krijg je geen uitkering. Je valt dan in de categorie “niet ziek genoeg” volgens de wet.
Bij de keuring spelen twee beoordelingen een rol. Eerst kijkt de verzekeringsarts naar je medische beperkingen. Die legt vast wat je wel en niet kunt in een zogenaamde Functionele Mogelijkhedenlijst (FML). Vervolgens zoekt de arbeidsdeskundige banen die passen bij die beperkingen. Op basis van het loon dat je met die banen zou kunnen verdienen, berekent het UWV je arbeidsongeschiktheidspercentage.
De meest voorkomende reden voor afwijzing is dat de verzekeringsarts je beperkingen minder zwaar inschat dan jijzelf ervaart. Vooral bij onzichtbare klachten zoals chronische pijn, vermoeidheid of psychische problemen is dit een veelgehoord probleem. Een gesprek van twintig minuten is vaak te kort om de impact van zulke klachten op je dagelijks leven goed vast te stellen.
Bezwaar maken tegen de beslissing van het UWV
Als je het niet eens bent met de afwijzing, kun je bezwaar maken. Je moet dit doen binnen zes weken na de datum op de beslissingsbrief Art. 6:7 Awb. Houd deze termijn goed in de gaten: als je te laat bent, wordt je bezwaar in de meeste gevallen niet meer inhoudelijk behandeld.
Je kunt een bezwaarschrift zelf schrijven, maar het is verstandig om hulp te vragen. Een jurist, advocaat of je rechtsbijstandsverzekering kan je helpen om de juiste argumenten op papier te zetten. Je hoeft niet meteen alle gronden compleet te hebben. Als de deadline nadert, kun je een voorlopig bezwaarschrift indienen. Daarin schrijf je dat je bezwaar maakt en dat de gronden later volgen. Zo bewaar je je recht om bezwaar te maken.
Na je bezwaar is het UWV verplicht om je zaak volledig opnieuw te beoordelen Art. 7:11 Awb. Dat betekent dat een andere verzekeringsarts, de zogenaamde bezwaarverzekeringsarts, opnieuw naar je medische situatie kijkt. Je wordt uitgenodigd voor een hoorzitting waarin je mondeling kunt uitleggen waarom je het niet eens bent met de beslissing. Dit is een belangrijk moment: gebruik het om concreet te beschrijven wat je in het dagelijks leven niet meer kunt.
Niet eens met de verzekeringsarts: tips voor je bezwaar
De verzekeringsarts is de spil van de WIA-keuring. Als die arts je beperkingen te licht inschat, klopt het hele plaatje niet meer. De geselecteerde functies zijn dan te zwaar voor je, en het berekende loon te hoog. Je bezwaar richt zich daarom bijna altijd op de medische beoordeling.
Het belangrijkste wat je kunt doen is medisch bewijs verzamelen. Vraag je huisarts, specialist of psycholoog om een verklaring te schrijven over je klachten en beperkingen. Het gaat niet om een mening, maar om objectieve informatie: welke diagnoses heb je, welke behandelingen volg je, en welke activiteiten kun je aantoonbaar niet meer uitvoeren.
Vraag ook het volledige medische dossier op bij het UWV. Daar staat precies in wat de verzekeringsarts heeft vastgelegd in de FML. Controleer of alle klachten zijn meegenomen. Het komt voor dat een arts bepaalde beperkingen simpelweg niet heeft opgeschreven. Dit is een sterke grond voor bezwaar.
Maak daarnaast een dagelijks overzicht van wat je wel en niet kunt. Hoe ziet een gemiddelde dag eruit? Wanneer moet je rusten? Welke activiteiten kosten je onevenredig veel energie? Deze informatie helpt de bezwaarverzekeringsarts om een completer beeld te krijgen van je situatie.
De WIA-keuring: wat kun je verwachten?
De keuring bestaat uit twee delen. Bij het eerste deel spreek je de verzekeringsarts. Die vraagt naar je klachten, je dagelijkse bezigheden en je medische geschiedenis. Op basis van dit gesprek stelt de arts vast welke fysieke en mentale beperkingen je hebt. Dit wordt vastgelegd in de Functionele Mogelijkhedenlijst.
Het tweede deel is de arbeidskundige beoordeling. De arbeidsdeskundige gebruikt de FML om te zoeken naar functies die je in theorie nog zou kunnen uitvoeren. Op basis van het loon van die functies wordt berekend hoeveel inkomensverlies je hebt door je ziekte. Als dat verlies minder dan 35% is, krijg je geen WIA-uitkering.
Een veelgemaakte fout is dat mensen zich tijdens het gesprek met de verzekeringsarts beter voordoen dan ze zich voelen. Dat is begrijpelijk, want niemand wil als ziek gezien worden. Maar het werkt in je nadeel. Wees eerlijk over je slechtste dagen, niet alleen over je goede dagen. Vertel wat je niet kunt, niet wat je op een goede dag met moeite wel lukt.
Hoe groot is de kans dat een bezwaar slaagt?
Cijfers uit de Rechtswijs-database
Een assistente bij een bedrijf kreeg een auto-ongeluk en hield daar blijvende lichamelijke en psychische klachten aan over. Na twee jaar vroeg ze een WIA-uitkering aan, maar het UWV oordeelde dat ze nog genoeg kon werken in andere beroepen. Ze maakte bezwaar en ging uiteindelijk naar de rechter, omdat haar dagelijkse beperkingen veel ernstiger waren dan de verzekeringsarts had vastgesteld. De rechter gaf haar gelijk en ze ontving alsnog de uitkering waar ze recht op had CRvB 2023.
In een andere zaak werd een medewerkster in de zorg afgewezen zonder dat ze ooit persoonlijk was onderzocht door de bezwaarverzekeringsarts. Alles was op papier beoordeeld. De rechter oordeelde dat het UWV haar had moeten uitnodigen voor een persoonlijk gesprek en verplichte het UWV om de beoordeling over te doen CRvB 2024.
Een derde voorbeeld: bij een werknemer bleek het medisch onderzoek in de bezwaarfase onvoldoende. Er was geen nieuw spreekuur geweest en de beperkingen waren niet goed vastgelegd. De hoogste rechter oordeelde dat het UWV dit moest herstellen met een nieuw onderzoek en een aangepaste beoordeling CRvB 2023.
Maar het kan ook anders aflopen. Een monteur van vrachtwagens vroeg een uitkering aan vanwege lichamelijke klachten. Hij vond dat hij te veel pijn had om te werken, maar de verzekeringsarts oordeelde dat hij nog lichte werkzaamheden kon doen. De rechter bevestigde dat het onderzoek zorgvuldig was en dat er voldoende passende banen waren. De afwijzing bleef in stand CRvB 2024.
Welke stappen kun je nu ondernemen?
Als je WIA-aanvraag is afgewezen, volg dan deze stappen.
Stap 1: Controleer de bezwaartermijn. Kijk op de brief naar de datum. Je hebt zes weken om bezwaar te maken. Als de deadline bijna verstrijkt, stuur dan een voorlopig bezwaarschrift waarin je aangeeft dat de gronden later volgen.
Stap 2: Vraag je dossier op. Vraag bij het UWV het volledige medische dossier op, inclusief de rapportage van de verzekeringsarts en de Functionele Mogelijkhedenlijst. Zo weet je precies waar de beoordeling op is gebaseerd.
Stap 3: Verzamel medisch bewijs. Vraag je huisarts, specialist of psycholoog om een verklaring over je klachten en beperkingen. Hoe concreter en objectiever, hoe sterker je bezwaar.
Stap 4: Schakel hulp in. Neem contact op met een jurist, advocaat of je rechtsbijstandsverzekering. Zij kunnen je bezwaarschrift opstellen en je bijstaan tijdens de hoorzitting. Mogelijk kom je in aanmerking voor gesubsidieerde rechtsbijstand.
Stap 5: Bereid de hoorzitting voor. Maak een overzicht van je dagelijkse beperkingen. Beschrijf concreet welke activiteiten je niet meer kunt en hoeveel rust je nodig hebt. Dit helpt de bezwaarverzekeringsarts om een completer beeld te krijgen.
Stap 6: Regel inkomen voor de tussentijd. Tijdens de bezwaarprocedure ontvang je meestal nog geen WIA-uitkering. Vraag zo snel mogelijk een WW-uitkering of bijstandsuitkering aan om financieel niet in de problemen te komen.
Samenvatting
- Je WIA-aanvraag wordt afgewezen als het UWV oordeelt dat je minder dan 35% arbeidsongeschikt bent
- De verzekeringsarts en arbeidsdeskundige bepalen samen je arbeidsongeschiktheidspercentage
- Je hebt zes weken om bezwaar te maken na de datum op de beslissingsbrief
- Bij bezwaar kijkt een andere verzekeringsarts opnieuw naar je medische situatie
- Verzamel medische verklaringen van je eigen behandelaars als bewijs
- In ruim de helft van de rechtszaken over WIA-geschillen krijgt de aanvrager gelijk
- Schakel een jurist of advocaat in om je bezwaar zo sterk mogelijk te maken
Veelgestelde vragen
Hoe lang heb ik de tijd om bezwaar te maken tegen de WIA-beslissing?
Je moet binnen zes weken na de datum op de beslissingsbrief bezwaar maken. Als je te laat bent, wordt je bezwaar meestal niet meer behandeld door het UWV.
Wat kan ik doen als de verzekeringsarts mijn klachten niet serieus neemt?
Je kunt in bezwaar gaan en medische informatie van je eigen behandelaars verzamelen als bewijs. Een andere arts van het UWV kijkt dan tijdens de bezwaarprocedure opnieuw naar jouw dossier.
Heb ik recht op inkomen tijdens de bezwaarprocedure?
Tijdens het bezwaar krijg je meestal nog geen WIA-uitkering. Je moet vaak een WW-uitkering of een bijstandsuitkering aanvragen om in de tussentijd inkomen te hebben.
Wat is een hoorzitting bij het UWV?
Een hoorzitting is een gesprek waarin je mondeling mag uitleggen waarom je het niet eens bent met de afwijzing. Een onafhankelijke medewerker van het UWV kijkt dan opnieuw naar je zaak.
Kan ik hulp krijgen bij het schrijven van een bezwaarschrift?
Ja, je kunt hulp vragen aan een jurist, een advocaat of je rechtsbijstandsverzekering. Zij weten precies welke medische en juridische argumenten nodig zijn.
Wat doet een arbeidsdeskundige precies bij de WIA-keuring?
De arbeidsdeskundige kijkt welk soort werk je nog wel kunt doen met je beperkingen. Daarna berekent hij hoeveel je daarmee kunt verdienen vergeleken met je oude loon.
Wat als ik tijdens de bezwaarprocedure zieker word?
Als je gezondheid verslechtert, moet je dit direct melden aan het UWV. Dit kan een reden zijn om je percentage arbeidsongeschiktheid opnieuw te beoordelen.
Is het slim om zelf een medisch adviseur in te schakelen?
Ja, een onafhankelijke arts kan jouw beperkingen soms beter onderbouwen dan de verzekeringsarts van het UWV. Dit vergroot je kans op een succesvol bezwaar.
Wil je weten wat dit voor jouw situatie betekent?
Stel je vraag aan Rechtswijs en krijg een onderbouwd antwoord op basis van jouw specifieke situatie, met bronverwijzingen.
Stel je vraag gratis